44055474 -021
info@pejvakrayan.com
تهران، فلکه دوم صادقیه، بلوار آیت الله کاشانی، بعداز خیابان نجف زاده فروتن، پلاک 19، طبقه 3
تهران، فلکه دوم صادقیه، بلوار آیت الله کاشانی، بعداز خیابان نجف زاده فروتن، پلاک 19، طبقه 3
دقت آزمون اولتراسونیک فقط به کیفیت دستگاه و پروب وابسته نیست. انتخاب صحیح لوازم جانبی تجهیزات التراسونیک نیز نقش مهمی در اعتبار نتایج دارد.
بلوک کالیبره، بلوک مرجع و ماده کوپلنت التراسونیک، اجزای مهم یک سیستم آزمون هستند. این تجهیزات برای تنظیم، کنترل و پایش عملکرد سامانه اولتراسونیک استفاده میشوند.
یک بلوک مرجع مناسب باید شرایط آکوستیکی قطعه واقعی را تا حد امکان بازتاب دهد. هندسه، جنس، ضخامت، عملیات حرارتی و نوع عیوب مصنوعی اهمیت زیادی دارند.
در تجهیزات دستی نیز بلوک V برای کنترل پارامترهای مهم پروب و دستگاه کاربرد گستردهای دارد. این کنترلها شامل محور زمانی، حساسیت، زاویه پرتو و نقطه خروج پرتو هستند.
از سوی دیگر، ماده کوپلنت التراسونیک مسیر انتقال انرژی صوتی میان پروب و سطح قطعه را فراهم میکند. انتخاب نامناسب کوپلنت میتواند کیفیت سیگنال و پایداری اندازهگیری را کاهش دهد.
بنابراین، عملکرد قابل اعتماد آزمون اولتراسونیک به مجموعهای هماهنگ از دستگاه، پروب، بلوک مرجع و کوپلنت وابسته است.
آزمون اولتراسونیک یک فرآیند اندازهگیری وابسته به شرایط فنی است. کیفیت هر یک از اجزای این زنجیره میتواند بر نتیجه اثر بگذارد.
پراب التراسونیک، دستگاه عیب یاب التراسونیک، کابل، سطح قطعه و کوپلنت باید عملکرد هماهنگی داشته باشند. بلوک مرجع نیز باید شرایط مناسبی برای تنظیم و کنترل فراهم کند.
استاندارد ISO 16810:2024 اصول عمومی آزمون اولتراسونیک محصولات صنعتی را مشخص میکند. شرایط اختصاصی هر آزمون باید از استاندارد محصول یا روش اجرایی مربوطه تعیین شود.
استاندارد ASTM E317 نیز ارزیابی ویژگیهای عملکردی سیستمهای اولتراسونیک Pulse-Echo را پوشش میدهد. این ارزیابی میتواند شامل دستگاه، پروب، اتصالات و تجهیزات جانبی باشد. در نتیجه، لوازم جانبی نباید تجهیزات فرعی و کماهمیت تلقی شوند. این تجهیزات بخشی از زنجیره اطمینان از کیفیت آزمون محسوب میشوند.
Calibration Block (بلوک کالیبره) قطعهای با ابعاد و ویژگیهای مشخص است. این بلوک برای تنظیم و کنترل تجهیزات آزمون اولتراسونیک استفاده میشود.
در ساختار بلوک، عیوب مصنوعی یا هندسههای مشخص ایجاد میشوند. این بازتابندهها امکان ارزیابی پاسخ سیستم نسبت به اهداف شناختهشده را فراهم میکنند.
بلوک مرجع باید از نظر خواص آکوستیکی با قطعه مورد آزمون سازگاری مناسبی داشته باشد. جنس، ساختار، ضخامت و هندسه قطعه اهمیت ویژهای دارند.
در برخی کاربردها، شرایط عملیات حرارتی نیز باید مشابه محصول مورد آزمون باشد. چنین شباهتی میتواند اختلاف پاسخ آکوستیکی میان بلوک و محصول را کاهش دهد. برای آزمون لوله، قطر و ضخامت بلوک اهمیت بیشتری پیدا میکند. تطابق هندسی میتواند شرایط انتشار موج را به وضعیت واقعی نزدیکتر کند.
راهنمای ASTM E1158 نیز بر انتخاب مواد و ساخت بلوکهایی با شباهت آکوستیکی به ماده تولیدی تأکید دارد.
بلوک کالیبره برای تنظیم اولیه سیستم مورد استفاده قرار میگیرد. همچنین میتوان از آن برای بررسی مجدد تنظیمات در طول فرآیند آزمون استفاده کرد. کنترل دورهای، تغییرات احتمالی در پاسخ دستگاه و پروب را آشکار میکند. این موضوع برای آزمونهای تولیدی و بازرسیهای تکرارشونده اهمیت زیادی دارد.
فرکانس کنترل باید بر اساس روش آزمون و الزامات پروژه تعیین شود. دستورالعمل بازرسی میتواند دورههای کنترل مشخصی را تعریف کند.
با این حال، بلوک مرجع جایگزین ارزیابی کامل عملکرد دستگاه نیست. ASTM E317 نیز میان ارزیابی عملکرد سیستم و استانداردسازی برای یک آزمون مشخص تفاوت قائل میشود.
نتخاب نوع بازتابنده مصنوعی باید بر اساس هدف آزمون انجام شود. نوع عیب، موقعیت آن و ابعاد بازتابنده بر پاسخ اولتراسونیک اثر میگذارند.
سه نمونه مهم در متن حاضر شامل موارد زیر هستند:
انتخاب هر بازتابنده به نوع پروب و هدف بازرسی وابسته است. همچنین استاندارد مرجع میتواند ابعاد و محل ایجاد آن را مشخص کند.
یک سوراخ سرتاسری با قطر مشخص است. قطر سوراخ باید مطابق استاندارد یا مشخصات فنی آزمون انتخاب شود.
در برخی کاربردهای لوله، محل سوراخ میتواند در بدنه یا ناحیه جوش قرار گیرد. موقعیت آن باید با روش آزمون و الزامات استاندارد هماهنگ باشد.
محور سوراخ باید با دقت مناسب نسبت به سطح قطعه ایجاد شود. انحراف هندسی میتواند پاسخ بازتابی مورد انتظار را تغییر دهد. این نوع بازتابنده برای تنظیم برخی پروبهای زاویهای کاربرد دارد. هدف آن ایجاد یک هدف مصنوعی با پاسخ قابل تکرار است.
این شیار مصنوعی یکی از بازتابندههای رایج برای شبیهسازی ناپیوستگیهای سطحی است. این شیار معمولاً هندسهای باریک و کشیده دارد. در متن مبنا، عرض شیار حدود یک میلیمتر و طول آن حدود 50 میلیمتر ذکر شده است. عمق شیار میتواند 5 یا 10 درصد ضخامت باشد.
قرارگیری شیار نسبت به محور جوش اهمیت زیادی دارد. برای ارزیابی عیوب عرضی، شیارهای مناسب میتوانند در سطوح داخلی و خارجی ایجاد شوند. فاصله مناسب میان شیارها از تداخل سیگنالهای بازتابی جلوگیری میکند. این موضوع هنگام تنظیم حساسیت و ارزیابی پاسخ سیستم اهمیت دارد.
لبههای شیار باید هندسه مشخص و تیزی کافی داشته باشند. کیفیت ساخت شیار مستقیماً بر شکل و شدت بازتاب اولتراسونیک اثر میگذارد. در کاربردهای تخصصی، شیار میتواند برای شبیهسازی ترکهای سطحی نیز استفاده شود.
Flat Bottom Hole یا FBH یک بازتابنده مصنوعی با کف تخت است. این بازتابنده برای ارزیابی پاسخ پروبهای مستقیم کاربرد زیادی دارد. این نوع هدف برای شبیهسازی ناپیوستگیهایی مانند Lamination، حفره و برخی آخالها استفاده میشود. کاربرد آن به نوع قطعه و روش آزمون وابسته است.
محل ایجاد سوراخ باید بر اساس هدف آزمون تعیین شود. در قطعات جوشکاریشده، نواحی نزدیک جوش و HAZ میتوانند اهمیت ویژهای داشته باشند. برای قطعات ریختگی، موقعیت عمقی بازتابنده میتواند متناسب با ضخامت قطعه انتخاب شود. طراحی باید با استاندارد یا روش اجرایی آزمون مطابقت داشته باشد.
استاندارد ASTM E127 نیز ساخت و کنترل بلوکهای مرجع دارای Flat Bottom Hole را پوشش میدهد. این بلوکها برای کنترل عملکرد تجهیزات و پروبها کاربرد دارند.
جنس بلوک کالیبره باید با کاربرد موردنظر سازگاری آکوستیکی داشته باشد. سرعت صوت، تضعیف و ساختار متالورژیکی از عوامل مهم هستند. تفاوت شدید در ساختار یا تضعیف میتواند پاسخ بلوک را از قطعه واقعی دور کند. چنین اختلافی ممکن است تنظیمات آزمون را تحت تأثیر قرار دهد.
فرآیند ساخت نیز باید کنترلشده باشد. ماشینکاری دقیق، کنترل ابعادی و پرداخت مناسب سطح از الزامات مهم هستند. در بلوکهای تخصصی، کنترل عملیات حرارتی نیز اهمیت دارد. ساختار یکنواخت میتواند به تکرارپذیری بهتر پاسخ اولتراسونیک کمک کند.
شرکت پژواک رایان، مطابق اطلاعات فایل مبنا، بلوکهای 1V و 2V را تولید میکند. این بلوکها با فولاد عملیات حرارتیشده و ساختار همگن تولید میشوند.
فرآیند تولید شامل ماشینکاری دقیق CNC، سنگزنی و پولیش است. حکاکی مشخصات نیز با دستگاه CNC انجام میشود.
در نهایت، بلوکها توسط متخصصان و آزمایشگاههای معتبر تست و کالیبره میشوند. برای محصول نیز گواهی مربوطه صادر میشود.
بلوک مرجع یک تجهیز اندازهگیری دقیق محسوب میشود. نگهداری نامناسب میتواند هندسه یا بازتابندههای مصنوعی آن را تغییر دهد. سطح بلوک باید از ضربه، فرورفتگی و خطوخش عمیق محافظت شود. لبههای تیز شیارها نیز نباید آسیب ببینند.
بلوکها باید روی سطح مناسب نگهداری شوند. استفاده از لایه محافظ میتواند احتمال آسیب مکانیکی را کاهش دهد.
پس از استفاده، سطح بلوک باید بررسی و تمیز شود. در صورت نیاز، اقدامات مناسب برای جلوگیری از خوردگی انجام گیرد.
ناحیه عیوب مصنوعی به مراقبت بیشتری نیاز دارد. تغییر شکل این نواحی میتواند پاسخ کالیبراسیون را تحت تأثیر قرار دهد.
یک بلوک حرفهای باید مشخصات قابل ردیابی داشته باشد. شناسه، جنس، ابعاد و استاندارد مرجع باید در مستندات ثبت شوند.
نتایج کنترلهای دورهای نیز باید قابل ثبت و بازیابی باشند. این اطلاعات برای سیستمهای مدیریت کیفیت اهمیت زیادی دارند.
در کاربردهای صنعتی، کنترل دورهای بلوک میتواند از تغییرات ناخواسته جلوگیری کند. این کنترل باید بر اساس روش اجرایی و الزامات پروژه انجام شود.
استانداردهای بینالمللی نیز برای انواع مختلف بلوکهای مرجع الزامات مشخصی ارائه میکنند. انتخاب استاندارد باید بر اساس روش آزمون انجام شود. برای نمونه، ISO 19675 الزامات بلوک کالیبراسیون مخصوص آزمون Phased Array را مشخص میکند.
درمیان بلوک ها، بلوک V1 یکی از بلوکهای شناختهشده برای تنظیم تجهیزات اولتراسونیک است. این بلوک در آزمونهای پروب مستقیم و زاویهای کاربرد دارد. از V1 میتوان برای کنترل محور زمانی و تنظیم حساسیت استفاده کرد. بررسی زاویه پرتو و نقطه خروج پروب نیز از کاربردهای آن است.
کنترل Resolution و برخی ویژگیهای پرتو نیز با این بلوک امکانپذیر است. کاربرد دقیق آن باید بر اساس استاندارد مورد استفاده تعیین شود. استاندارد ISO 2400:2025 الزامات بلوک استاندارد شماره یک را برای تنظیم و بررسی تجهیزات دستی مشخص میکند.
بنابراین، در پروژههای جدید بهتر است استاندارد مرجع در سفارش و مستندات محصول بهصورت دقیق مشخص شود.
بلوک V2 برای کنترلهای میدانی و بررسی برخی پارامترهای پروبهای زاویهای کاربرد دارد. ابعاد کوچکتر آن حمل و استفاده در سایت را آسانتر میکند. این بلوک میتواند برای کنترل زمان، حساسیت، زاویه پرتو و موقعیت پروب استفاده شود. کاربرد دقیق آن به طراحی بلوک و استاندارد مرجع وابسته است.
ISO 7963:2022 الزامات بلوک کالیبراسیون شماره 2 را مشخص میکند. این استاندارد ابعاد، مواد، ساخت و روشهای استفاده از بلوک را پوشش میدهد. در متن مبنا، تولید بلوکهای 1V و 2V مطابق BS 2704 ذکر شده است.
با توجه به وضعیت استانداردها، هنگام سفارش باید نسخه استاندارد موردنیاز مشخص شود. BS 2704 قدیمی جای خود را به استانداردهای جدیدتر داده است.
برای ایجاد اتصال آکوستیکی میان پروب و سطح قطعه از ماده کوپلنت التراسونیک استفاده میشود. وجود هوا میان دو سطح میتواند انتقال انرژی اولتراسونیک را بهشدت کاهش دهد. کوپلنت با پر کردن ناهمواریهای سطح، مسیر مناسبتری برای انتقال موج ایجاد میکند. کیفیت این اتصال مستقیماً بر پایداری سیگنال اثر دارد.
ویسکوزیته، دما، سازگاری شیمیایی و شرایط سطح باید هنگام انتخاب کوپلنت بررسی شوند. انتخاب ماده مناسب به نوع آزمون و محیط کاری وابسته است. ضخامت لایه کوپلنت نیز اهمیت دارد. یک لایه نازک و یکنواخت معمولاً برای انتقال پایدار انرژی مناسبتر است.
وجود حباب یا ناپیوستگی در لایه کوپلنت میتواند پاسخ پروب را تغییر دهد. به همین دلیل، اعمال یکنواخت ماده کوپلنت اهمیت زیادی دارد.
در محیطهای خورنده، کوپلنت نباید موجب خوردگی سطح شود. همچنین در برخی کاربردها، حذف کامل کوپلنت پس از آزمون ضروری است.
انتخاب کوپلنت در دماهای بالا نیز نیازمند توجه ویژه است. ویژگیهای فیزیکی ماده باید در محدوده دمای کاری پایدار باقی بماند.
در ضخامتسنجی Pulse-Echo، کیفیت انتقال موج اهمیت ویژهای دارد. ASTM E797 نیز روش اندازهگیری ضخامت با روش تماس Pulse-Echo را پوشش میدهد.
سطح زبر، رنگ، اکسید و خوردگی میتوانند شرایط تماس پروب را تغییر دهند. در چنین شرایطی، انتخاب کوپلنت مناسب اهمیت بیشتری پیدا میکند.
ضخامت لایه کوپلنت باید تا حد امکان کنترل شود. تغییرات شدید در شرایط تماس میتواند باعث تغییر دامنه و پایداری سیگنال شود. برای اندازهگیریهای تکرارشونده، روش اعمال کوپلنت باید ثابت باشد. این موضوع به افزایش تکرارپذیری نتایج کمک میکند.
دستگاه اولتراسونیک تنها یک بخش از سیستم بازرسی است. پروب، کابل، کوپلنت و بلوک مرجع نیز در نتیجه نهایی نقش دارند.
بلوک نامناسب میتواند باعث تنظیم نادرست حساسیت شود. کوپلنت نامناسب نیز میتواند کیفیت انتقال انرژی و پایداری سیگنال را کاهش دهد.
از طرف دیگر، بازتابنده مصنوعی باید متناسب با عیب هدف انتخاب شود. یک بلوک واحد الزاماً برای تمام کاربردهای اولتراسونیک مناسب نیست. به همین دلیل، انتخاب لوازم جانبی باید همراه با طراحی روش آزمون انجام شود. این رویکرد باعث افزایش قابلیت اطمینان و تکرارپذیری بازرسی میشود.
شرکت پژواک رایان در زمینه طراحی و تولید تجهیزات و متعلقات تخصصی آزمون اولتراسونیک فعالیت میکند. این مجموعه، بلوکهای مرجع و کالیبراسیون را برای کاربردهای مختلف تولید میکند.
فرآیند ساخت بلوکهای 1V و 2V شامل ماشینکاری CNC است. عملیات سنگزنی و پولیش نیز برای دستیابی به کیفیت مناسب سطح انجام میشود.
حکاکی دقیق مشخصات بلوک نیز با تجهیزات CNC انجام میشود. سپس فرآیند تست و کالیبراسیون توسط متخصصان و آزمایشگاههای معتبر انجام میگیرد.
امکان طراحی بلوکهای سفارشی نیز میتواند متناسب با قطعه و روش آزمون تعریف شود. نوع بازتابنده، محل عیب و هندسه بلوک باید از ابتدا مشخص شوند.
این رویکرد امکان تولید لوازم جانبی متناسب با نیاز صنایع مختلف را فراهم میکند. صنایع نفت، گاز، پتروشیمی، نیروگاهی و فولاد از مهمترین حوزههای کاربرد هستند.
کیفیت آزمون اولتراسونیک به یک تجهیز منفرد وابسته نیست. عملکرد صحیح، نتیجه هماهنگی تمام اجزای سیستم است.
بلوک کالیبره برای تنظیم و کنترل پاسخ سیستم اهمیت اساسی دارد. انتخاب صحیح بازتابنده مصنوعی نیز باید بر اساس هدف آزمون انجام شود.
بلوک V1 و V2 برای کنترل پارامترهای مختلف تجهیزات و پروبهای اولتراسونیک کاربرد دارند. استاندارد مرجع باید هنگام سفارش و استفاده بهطور دقیق مشخص شود.
ماده کوپلنت التراسونیک نیز نقش مهمی در انتقال انرژی صوتی دارد. انتخاب صحیح آن میتواند پایداری و کیفیت سیگنال را بهبود دهد.
در نهایت، استفاده صحیح از لوازم جانبی تجهیزات التراسونیک، قابلیت اطمینان نتایج را افزایش میدهد. این موضوع در بازرسیهای صنعتی حساس اهمیت ویژهای دارد.
پژواک رایان با تکیه بر دانش فنی و فرآیندهای ساخت دقیق، امکان تولید بلوکهای کالیبراسیون تخصصی را فراهم کرده است. محصولات میتوانند بر اساس استاندارد و نیاز کاربردی مشتری طراحی شوند.
برای اطلاع از قیمت و خرید، درخواست خود را به ایمیل info@pejvakrayan.com ارسال بفرمایید و یا با شماره های ۴۴۰۵۸۳۵۳-۰۲۱ و ۴۴۰۵۷۶۴۶-۰۲۱و ۸۸۶۸۰۰۸۳- ۰۲۱ تماس حاصل نمایید.کارشناسان ما در اسرع وقت پاسخگوی شما هستند.